In een tijd waarin duurzaamheid hoog op de agenda staat, spelen woningbouwcorporaties een belangrijke rol in de overgang naar een circulaire economie. Een belangrijke eerste stap is het inzichtelijk maken van de waarde van de materialen in bestaande gebouwen. Een van de manieren waarop zij deze transitie kunnen bevorderen, is door gegevens te delen. Tijdens een kennissessie onderzochten we het belang van data delen voor woningbouwcorporaties, met een specifieke focus op het vergemakkelijken van het hergebruik van bouwmaterialen. Wat zijn de nadelen of obstakels om data over onderhoud, renovatie en sloop met elkaar te delen? Tijdens de kennissessie waren er presentaties van Rob van Lith en Stingo Huurdeman van New Horizon en van Tjibbe Winkler van Monady. Aanwezig waren medewerkers van Actium, Bouwkringloop Flevoland, Centrada, Mercatus, Dudok Wonen en Woonpalet.

Vergemakkelijken van hergebruik
Door het delen van gedetailleerde gegevens over beschikbare bouwmaterialen, inclusief hun specificaties en conditie, kunnen woningbouwcorporaties andere partijen in de bouwsector informeren over wat beschikbaar is en komt voor hergebruik. Dit vergemakkelijkt het proces van materialen hergebruiken, wat resulteert in minder afval en een verminderde behoefte aan nieuwe grondstoffen. Een grote waarde van de woningbouwcorporaties is de voorspelbaarheid van de ontmanteling. Inzicht krijgen in de kwaliteit van de materialen zoals beton, keramiek en hout is natuurlijk van belang. Daarnaast is de voorspellende waarde van de data belangrijk: Wanneer komen de materialen vrij. Als men ruim op tijd weet wanneer er bepaalde materialen geoogst gaan worden, kan men de eigen planning hierop aanpassen waardoor er geen of nauwelijks opslag hoeft plaats te vinden. Tenslotte is de schaalgrootte van belang.

Nadelen en uitdagingen
De keuzes die gemaakt moeten worden bij renovatie en sloop worden zoals altijd beïnvloed door drie factoren: tijd, geld en risico. Bij bestaande manieren van werken kan men die redelijk inschatten. Door de huidige manier van werken komt slechts 7% van de bouwmaterialen terug in dezelfde kwaliteit.  Het delen van data brengt enkele uitdagingen met zich mee, zoals privacykwesties en zorgen over data-veiligheid. Corporaties moeten zorgvuldig omgaan met gevoelige informatie om de privacy van huurders en zakelijke belangen te beschermen. Een pragmatisch probleem is het categoriseren en standaardiseren van de gebruikte materialen. Het NIBE heeft een milieuclassificatie  ontwikkeld voor bouwproducten op basis van LCA analyses. Voor gebruikte materialen is deze echter nog niet toepasbaar. Want de inschatting van de levensduur van een product is een onderdeel van een LCA.  Als deze classificatie lukt, hoe krijg je deze gegevens betrouwbaar in een informatieplaform als SKARP?

Financiële aantrekkelijkheid
Het delen van data kan financieel aantrekkelijk zijn voor woningbouwcorporaties en andere stakeholders in de bouwsector. Ten eerste kunnen corporaties kosten besparen op afvalverwerking door hergebruik te bevorderen. Ten tweede kunnen zij nieuwe inkomstenstromen genereren door materialen te verkopen die anders als afval zouden worden beschouwd. Daarnaast kan het delen van data leiden tot efficiënter gebruik van materialen, wat kostenverlagingen tot gevolg heeft. De handeling van het oogsten van materialen uit gebouwen is tijdrovender dan het slopen van een pand. Hier een positieve businesscase van maken lijkt in de nabije toekomst steeds reëler. Deze financiële stimulansen maken data delen niet alleen toekomstbestendig, maar zullen ook economisch aantrekkelijk worden.

Het delen van data door woningbouwcorporaties kan een krachtig instrument zijn om de circulaire economie te stimuleren. Door hergebruik van bouwmaterialen te vergemakkelijken, kunnen corporaties niet alleen bijdragen aan een duurzame toekomst, maar ook financiële voordelen behalen. Het overwinnen van de nadelen vereist echter zorgvuldige planning, samenwerking en vertrouwen, maar de voordelen voor het milieu, de economie en de maatschappij maken deze inspanningen meer dan de moeite waard. Door gezamenlijke inspanningen kunnen woningbouwcorporaties een leidende rol spelen in het creëren van een veerkrachtige en duurzame bouwsector.

Wil jij meedenken over oplossingen? Neem dan contact op met Matthijs Meijer, business developer circulaire economie.

Terug