Vooruitkijken in een wereld die nooit stilstaat

“Kijken wat de regionale, landelijke en mondiale ontwikkelingen zijn en daar op tijd op inspelen. Niet afwachten”, zegt Jacob Korterink (Gemeente Noordoostpolder). “Misschien nog wel meer dan nu, verder en breder kijken. Er gebeurt nu al zoveel, en alles wat er in de wereld gebeurt heeft direct invloed op wat er hier in de polder gebeurt. Of we dat nou willen of niet. Dus die bredere blik daar ontkom je denk ik niet aan. En een stukje lef en creativiteit. Niet afwachten wat er allemaal gebeurt, maar zelf ook actie ondernemen en meedoen”, vult wethouder Linda Verduin (Gemeente Noordoostpolder) aan.

“Als je kijkt naar de mondiale ontwikkelingen blijkt daaruit dat de toekomst heel onvoorspelbaar is, je moet heel snel mee kunnen schakelen. Een ondernemer moet op het juiste moment schakelen”, zegt Jacob Korterink (Gemeente Noordoostpolder). “Wordt er te vroeg geschakeld dan kan het ook einde oefening zijn. Het moet op het juiste moment zijn, en dat is ook ondernemerschap. Dat je de markt inschat, kijkt op welk moment je instapt en op dat moment ook de middelen of contacten hebt om in te kunnen schakelen”. Voormalig wethouder Dennis Grimbergen (Gemeente Lelystad) vult aan: “Ik denk dat je consistent moet zijn in de dingen die je doet. Ga uit van jouw eigen kracht. Binnen de consistentie van je gedrag moet je wel meegaan met de verandering van de markt. Je moet weerbaar en wendbaar zijn waar het gaat over verandering”.

“Het is vooral denken in kansen, dat is eigenlijk misschien wel bijna de definitie zoals ik hem zie van ondernemen. Dat de ander zegt, ‘daar moet je niet aan beginnen want dat is een slecht plan’. Dat een ondernemer dan zegt, ‘dat mag jij vinden, maar ik vind het een goed plan dus ik doe het gewoon’. Om dan je rug recht te houden, dat is niet altijd even simpel. Innoveren of ontwikkelen gaat altijd met wat weerstand. De echte ondernemers trekken zich daar eigenlijk niks van aan. Dan moet je wel dat lef hebben. Als je het dan over de pioniers van Flevoland hebt, dan is de definitie misschien wel lef. Iedereen zegt dat het niet kan, maar ik denk dat het kan”, zeg Wilco van Zon (Gemeente Dronten)

“Pionieren houdt in dat je niet alleen maar doorgaat op de al ingeslagen weg, maar dat je ook jouw bakens durft te verzetten en het over een totaal andere boeg gooit. Dus niet alleen maar in traditionele hokjes vast blijven zitten, maar elkaar eens opzoeken en kijken hoe we elkaar kunnen versterken. Met elkaar randvoorwaarden creëren, vanuit de samenleving de opgaven aanpakken en daar allemaal de schouders onder zetten”, zegt voormalig wethouder Nathanaël Middelkoop (Gemeente Urk). “Echt voeten in de klei, ik denk dat dat nog steeds zo is. Dat die mentaliteit van schouders eronder en het met z’n allen doen ook echt wel heerst”, beaamt Remco Gemmeke (Vereniging Bedrijfskring Almere). “Ik kan niet anders zeggen dan dat er in Almere een enorme positieve sfeer hangt onder de ondernemers om het ook echt samen te doen”

“Ondernemers zijn natuurlijk bezig met wat marktwaardig is. Dan is het vaak lastig om heel veel tijd en middelen te steken in dingen die nog helemaal van idee naar marktwaardig concept moeten worden doorontwikkeld. Toch is het belangrijk als je met elkaar samenwerkt dat je ook nadenkt over wat er op je afkomt”, aldus voormalig wethouder Nathanaël Middelkoop (Gemeente Urk). “Hoe kunnen we ons nu alvast voorbereiden op die uitdagingen in de toekomst? Dat betekent dat je eigenlijk tijd en geld gaat steken in dingen die niet gelijk te verkopen zijn en wat opleveren. Denk er met elkaar over na, niet over wat je nodig hebt voor een verdubbeling van je omzet, maar over wat we af zien komen op onze hele sector, gemeente en provincie. Hoe kunnen wij zorgen dat we alvast op het juiste spoor zitten, dat we als de uitdaging of het probleem er werkelijk is we de oplossing eigenlijk al klaar hebben liggen. Regeren is vooruitzien, dat geldt ook voor ondernemers. We hebben nu nog heel sterk een profiel van doeners, en dat is mooi want daar zit een stukje lef en durf in. We gaan gewoon aan de slag, en dan vinden we gaandeweg wel uit of het daadwerkelijk haalbaar en realistisch is. Eigenlijk leren we dan een beetje gaandeweg. In de toekomst zullen we meer vooruit moeten denken”.

“De toekomst is natuurlijk best wel onzeker en je moet daar wel op kunnen acteren. Ik denk dat het wel eens moeilijk is om het helemaal te overzien en te kijken, waar zet ik nou op in en waar ga ik nu echt voor. Het is soms al lastig om twee jaar vooruit te kijken, eerder kon je dat vier of vijf jaar doen. Je kan minder ver vooruitkijken en je moet denk ik zelf ook heel flexibel zijn. Aan de andere kant moet je natuurlijk ook koers kunnen houden. Voor een ondernemer is het denk ik van belang dat je ook wel durft, durven fouten te maken. Het liefst natuurlijk dat je daar dan achteraf om kan lachen, dat je niet een hele grote scheur in je broek hebt”, zegt Cor van Veldhuijsen (Agrofoodcluster).

“Ik denk dat we met elkaar de kansen moeten zien en daar ook op in moeten spelen. Ik kom heel veel ondernemers tegen die al flink investeren in verduurzaming en heel innovatief bezig zijn. Het kost altijd een aantal jaren investeren en dan betaalt het zich ook wel uit. Als de vraag dan stijgt, dan heb je net een streepje voor op de concurrentie. Dat proberen wij nu ook vanuit toekomstbestendige economie, om te kijken naar verschillende scenario’s die kunnen optreden”, zegt Annette Wijering (Rijksdienst voor Ondernemend Nederland). “Wat zijn nou veranderpaden die je altijd ziet waarvan het verstandig is om daar nu in te gaan investeren, zodat we ook een beetje voorop blijven lopen op dat soort thema’s? Of dat nou circulair is of digitalisering, waar Flevoland trouwens ook mooie dingen doet vind ik. Maar gewoon met elkaar kijken, waar moet je versneld op inzetten zodat je vooruit blijft lopen en concurrentievoordeel houdt?” Arjan Linschooten (VNO-NCW Midden) vult aan: “Ik zou vooral zeggen, kijk voorbij de dag van vandaag. Investeer in je mensen, in innovatie en duurzaamheid. Zoek de samenwerking op, vooral buiten je eigen sector. De ondernemers die nu bewegen, bepalen straks hoe sterk onze economie is”.

“Een ondernemer in 2045 moet het beest in de bek kijken. Je moet heel goed kijken wat er allemaal je afkomt en of je daar een antwoord op hebt. Je moet het lef hebben om te denken in scenario’s. Ik ben ervan overtuigd dat scenariodenken echt helpt om je horizon als het ware te verbreden. Er zijn misschien heel veel mensen die denken, ‘dat is een ver-van-mijn-bed-show en gaat mij niet raken’. Uiteindelijk heeft het effect op ons allemaal. Als we er niet over na durven denken en maar gewoon bezig gaan met hoe het vandaag loopt, dan ben je niet toekomstbestendig. De ondernemer van 2045 durft gewoon te kijken, vooruit te denken, alternatieve scenario’s te ontwikkelen en een plan B en C te hebben”, aldus Rein Zuidema (Bedrijfskring Zeewolde).